Astronomen gebruiken de James Webb-ruimtetelescoop van NASA geïdentificeerd een supernova, SN Eos, die explodeerde toen het universum 1 miljard jaar oud was en de meest verre stellaire explosie markeerde die via spectroscopie werd bevestigd. SN Eos, gedetecteerd bij een roodverschuiving van 5,133 door de Vast Exploration for Nascent, Unexplored Sources (VENUS)-samenwerking van de JWST, geeft inzicht in de sterfgevallen van enorme sterren in de vroege kosmos. David Coulter van de Johns Hopkins Universiteit leidde het onderzoeksteam, dat op 1 september 2025 voor het eerst de transient in JWST-beeldvorming van het MACS 1931.8-2635 clusterveld van sterrenstelsels identificeerde. De bevindingen werden op 7 januari gepubliceerd op de arXiv preprint-server. De supernova, die kort na het tijdperk van reionisatie explodeerde, werd zichtbaar door zwaartekrachtlenzen van een cluster van sterrenstelsels op de voorgrond die zijn licht versterkte 25 tot 30 keer, waardoor meerdere afbeeldingen ontstaan. Follow-up JWST-spectroscopie op 8 oktober 2025 bevestigde dat SN Eos een Type II-supernova was, die waterstofrijke kenmerken vertoonde, waaronder Balmer P-Cygni-profielen. Het team classificeerde het als een Type IIP-supernova aan het einde van zijn plateaufase, een periode van aanhoudende helderheid door waterstofrecombinatie. Spectrale gegevens wezen erop dat de voorloperster van SN Eos werd gevormd in een omgeving met metaalconcentraties van minder dan 10% van de hoeveelheid van de zon, wat blijkt uit zwakke ijzerabsorptielijnen. Dit levert direct bewijs op van de vorming en dood van massieve sterren in het metaalarme vroege universum. Of Graur van de Universiteit van Portsmouth zei dat dit onmiddellijk informatie geeft over de stellaire populatie waaruit de ster explodeerde, waarbij hij opmerkte dat sterren met een hoge massa snel na de vorming exploderen, wat de voortgaande stervorming in kaart brengt. Het gaststelsel van SN Eos is een ultrazwak, Lyman-alfa-emitterend sterrenstelsel dat niet detecteerbaar zou zijn geweest zonder dat de supernova als baken fungeerde. Archiefbeelden van de Hubble Ruimtetelescoop uit maart 2024 legden dagen na de explosie de ver-ultraviolette emissie in het restframe vast, wat tekenen vertoonde van het uitbreken van een schok of van interactie met circumstellair materiaal. Matt Nicholl van Queen's University Belfast zei: “We kunnen deze bijzondere ster met opmerkelijke gegevens waarnemen op een afstand waar nog nooit geïsoleerde supernova's zijn gezien, en de kwaliteit van de gegevens is voldoende om aan te tonen dat deze sterren verschillen van de meeste in het lokale universum.” Deze ontdekking vertegenwoordigt een cruciale stap in de richting van JWST's missie om het leven en de dood van de eerste sterren van het universum te begrijpen en hun rol bij het bezaaien van de kosmos met chemische elementen.
